De kostprijs van vlees, maar ook van vele andere voedingsmiddelen, is in tientallen jaren nauwelijks gestegen. Veehouders hebben, omdat ze wel te maken hadden met stijgende kosten, hun bedrijven veel efficiënter ingericht. Grotere aantallen dieren per boer, rassen die sneller groeien en minder voer gebruiken zijn voorbeelden hoe de veehouderij zich in Nederland ontwikkeld heeft, dit alles om de consument een zo goedkoop mogelijk voedselpakket te bieden. Door deze intensivering van de veehouderij worden tegenwoordig veel dieren binnengehouden. Om ziektes van het bedrijf te weren worden vrijwel geen bezoekers toegelaten op intensieve veeteeltbedrijven. Alleen de noodzakelijke bezoekers, zoals dierenartsen, zijn welkom. Hierdoor kennen de meeste Nederlanders varkens alleen van plaatjes en televisie..jpg) Varkens die ook een buitenuitloop hebben is een beeld wat mensen doet denken aan oude tijden.
Het idee dat varkens vieze dieren zijn, die het liefst in hun eigen uitwerpselen vertoeven, is onjuist. Het zijn juist erg hygiënische dieren die van een schoon lignest houden. De reden dat varkens in de modder gaan rollen is om afkoeling te zoeken of om huidparasieten te weren. Varkens kunnen niet zweten en hebben bij hoge temperaturen moeite om hun warmte kwijt te raken. Varkens zijn intelligente en nieuwsgierige dieren die voortdurend de omgeving onderzoeken.
Bij het maken van voorwaarden voor het houden van scharrelvarkens is zoveel mogelijk rekening gehouden met het natuurlijk gedrag van varkens. Zoveel mogelijk, omdat de boer uiteraard op een normale manier zijn bedrijf moet kunnen runnen. De regeling voor scharrelvarkens houdt rekening met de wensen van consument, varken en boer. Hierdoor is in de loop der jaren een praktisch uitvoerbare regeling ontstaan voor duurzame varkensvleesproductie.
Om varkens als scharrelvarkens te mogen verkopen, moet de varkenshouder aan strenge eisen voldoen.Hieronder staan puntsgewijs, met hier en daar een korte uitleg, de belangrijkste voorwaarden opgesomd.
- Ieder scharrelvarkensbedrijf moet aan de scharrelvoorwaarden voldoen en geregistreerd staan bij de Producert. De PVE geven een keurmerk wat, helaas, nogal lijkt op dat van gewoon varkensvlees. Hieronder zijn de twee op elkaar lijkende keurmerken weergeven.
- Scharrelvarkens worden los in groepen gehouden in lichte stallen met uitloop naar buiten.
- Ligruimtes zijn ingestrooid met stro. Dit stro dient als ligbed, maar voornamelijk als afleidings-materiaal. Een varken kan uren bezig zijn met het doorwroeten van een vers pak stro. Bovendien eten ze er veel van op.
- Staarten en tanden mogen niet verwijderd worden. Als varkens in een saaie kleine ruimte gehuisvest zijn kunnen ze agressief worden en met elkaar gaan vechten. Vaak worden lichaamsdelen zoals oren en staarten er door soortgenoten afgebeten. Dit is de reden dat deze lichaamsdelen vooraf preventief verwijderd worden. Scharrelvarkens hebben hier geen last van en het verwijderen van lichaamsdelen is daarom verboden.
- Drinkwater moet schoon en vers zijn en bovendien onbeperkt beschikbaar zijn. Gerantsoeneerd drinkwater verstrekken is bij scharrelvarkens niet toegestaan.
- Aan scharrelvarkensvoer mogen geen antibiotica of andere geneesmiddelen worden toegevoegd. Bovendien mag het voer van scharrelvarkens geen diermeel bevatten. In Nederland zijn gespecialiseerde fabrieken die scharrelvarkensvoer mogen maken en hierop ook gecontroleerd worden.
Scharrelvarkenshouders mogen uitsluitend voer van erkende fabrieken betrekken. Naast brokjes dienen scharrelvarkens ook dagelijks ruwvoer te krijgen. Voorbeelden hiervan zijn hooi, snijmaïs, kuilgras. Ruwvoer zorgt voor afleiding, menuvariatie en een verzadigd gevoel.
- Het geven van medicijnen aan scharrelvarkens mag, doch alleen als ze iets mankeren. Het preventief verstrekken van medicamenten is uit den boze. Als medicijnen nodig zijn geldt een bepaalde wachttijd. Dieren die binnen de wachttijd afgeleverd worden mogen niet als scharrelvarken worden verkocht.
- Het gebruik van hormonen, om bijvoorbeeld de bronst op te wekken zijn bij scharrelvarkens niet toegestaan. Omdat scharrelvarkens vrij extensief en natuurlijk gehouden worden blijken deze middelen in de praktijk ook niet nodig.
 Vaak denken mensen, als ze van scharrelrunderen horen, dat alle runderen scharrelrunderen zijn. Kijk in de zomer om je heen en je ziet koeien in de wei. Deze, meestal gevlekte, koeien zijn veelal melkkoeien, welke niet voor vleesproductie gefokt zijn. De regeling voor scharrelrundvlees is gebaseerd op de zoogkoeienhouderij. De kalveren worden op natuurlijke wijze geboren en gedurende minimaal 6 maanden bij de moeder gezoogd.
De exclusieve smaak van France Limousin rundvlees is in één woord heerlijk. Dit is te danken aan de absoluut natuurlijke leefwijze van de zuivere France Limousin runderen. Zo grazen ze alleen op weiden die rijk zijn aan verschillende grassoorten en wilde kruiden. En omdat de France Limousin runderen nog één zijn met de natuur zorgen zij zelf dat ze alles krijgen wat nodig is. Het resultaat: vlees zoals vlees moet zijn, gezond, mals en heerlijk sappig. Bovendien zijn de fok, voeding en totale leefwijze van deze beroemde runderen zeer streng geregeld. Je weet wat je eet.
Enkele strenge regels waaraan de leden zich moeten houden zijn:
- alleen natuurlijke voeding is toegestaan
- kunstmatige groeibevorderaars verboden op straffe van onmiddellijk royement
- elk dier moet z'n eigen dossier hebben
- teelrichtlijnen overeenkomstig het 'cahier descharges'
- jonge dieren eten uitsluitend gras en granen
- slachtdieren blijven zo lang mogelijk in de wei
- kalveren zogen uitsluitend moedermelk en grazen op de uitgestrekte heuvelachtige weiden
Scharreleieren zijn een bekend fenomeen in Nederland en de verkoop ervan heeft, sinds de introductie zo'n 25 jaar geleden, een enorme groei doorgemaakt. Hierdoor hebben veel veehouders besloten om op de diervriendelijke scharrellegkippen over te stappen. Sinds een tiental jaren is er Europese regelgeving voor de productie van scharrelvleeskippen.Er worden een viertal categorieën onderscheiden in leeftijd en huisvesting. De eenvoudigste categorie (1) is een kip welke op jonge leeftijd wordt geslacht en zonder uitloop wordt gehouden. De overige categorieën (2 t/m 4) worden op een zwaarder gewicht geslacht en beschikken wel over een uitloop naar buiten, de hoogste categorie heeft zelfs onbeperkte uitloop.
De grootste productie van scharrelvleeskip vindt plaats Frankrijk. Boeren in Frankrijk zijn al vele tientallen jaren bezig met de productie van scharrelvleeskip. De Franse consument, die als zeer kritisch bekend staat als het over de kwaliteit en smaak van levensmiddelen gaat, weet het vlees van deze extensief gehouden dieren te waarderen. In Nederland worden sinds een tiental jaren ook scharrelvleeskippen gehouden, met name in de Achterhoek. Ook in Nederland is men erachter gekomen dat de kwaliteit van deze kippen op een hoog niveau staat en de verkoop neemt dan ook gestaag toe.
Scharrelvleeskippen zijn gemiddeld twee keer zo oud als gewone kippen als ze geslacht worden. Dit betekent dat ze ook in gewicht zwaarder zijn, hoewel langzaam groeiende rassen worden gebruikt. Het plantaardige rantsoen van voornamelijk granen, in combinatie met veel lichaamsbeweging, zorgt voor een smaakvol stevig stuk vlees. Qua normering van voer wijkt die van de scharrelvleeskippen niet af van de andere scharreldieren. Geen antibiotica en andere kunstmatige groeibevorderaars mogen door het voer of op andere wijze verstrekt worden. Ook dient het voer uit zuiver plantaardige ingrediënten te bestaan.
|
